Psikolojik Deneyler

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Çoğunluğun İçinde Göze Batmak İstememenin Psikolojisi; Asch Uyum Deneyi

Asch deneyi, 1953’te yayımlanan ve insanın karar verme sürecinde çevresinin etkisinin ne denli önemli olduğunu anlamaya çalışan bir deneydir. ”Uyma deneyi” olarak da bilinir. Deneyi Polonya asıllı Amerikalı sosyal psikolog Solomon Asch yürütmüştür. Deneyin Yöntemi Deneye katılacak olan katılımcılara bir görüş testine girecekleri söylenir. Deneyde tüm katılımcılara bir çift kart gösterilecektir. Bu kartların birinde biri […]

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Görgü Tanıklarının İfadeleri Sahte İse; Araba kazası Deneyi

Sahte anı Sahte anı, bir insanın olmamış bir anıyı anımsamasıyla meydana gelen psikolojik bir olaydır. Sahte anı genelde, çocukluktaki cinsel istismarlar ile ilgili adli durumlarda göz önüne alınır. Sahte anı, ilk olarak psikoloji öncülerinden Pierre Janet ve Sigmund Freud tarafından araştırıldı. Freud bastırılmış cinsel çocukluk anıları konusundan ‘Histeri ile Mücadele’ kitabında bahsetmiştir. Elizabeth Loftus, 1974’teki […]

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Leon Festinger’in Bilişsel Çelişki Kuramı Üzerine Bir Sosyal Deney

Bilişsel Çelişki Kuramı ya da Bilişsel Uyumsuzluk Teorisi , Leon Festinger tarafından ortaya atılmış bir psikoloji bilimi kuramıdır. İnsanların edimlerini ve düşüncelerini geçmişteki tecrübe ve değerlerine göre -bu değerler futbol takımı taraftarlığı, bir dine dahil olma, siyasi bir partiyi destekleme gibi değerler olabilir- belirlediklerini savunur. Birtakım düşünce veya değerlere sahip olan insanlar zaman içinde bu […]

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Martin Seligman; Öğrenilmiş Çaresizlik Deneyi

Kazanılmış başarısızlık sendromu veya öğrenilmiş çaresizlik sendromu, organizmanın göstermiş olduğu tepkilerin sonuca ulaşmaması durumunda, sonucu değiştiremeyeceğine karşı oluşan inanç ile gelen bir ruh hali durumudur. İnsanlarda zamanla oluşan başarısızlıklar karşısında kişinin bir şeyleri başarma isteğini günden güne kaybetmesi sonucunda, belli bir konuda veya genel olarak başarısız olacağına dair bir inanç geliştirmesi ile kendini gösterir. Teorinin […]

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Çocuklarda Şiddet Eğiliminde Gözlemsel Öğrenmenin Etkileri; Bobo Doll Deneyi

Bobo bebek deneyi (veya deneyleri), etkili psikolog Albert Bandura tarafından yapılan deneylerin ortak adıdır. 1961 ve 1963 yıllarında, bir yetişkin yetişkin modelinin Bobo bebeğine, agresif bir şekilde yuvarlatılmış alt kısmı ve alçak kütle merkezi, yere serildikten sonra dik bir konuma geri döndüğünü agresif bir şekilde izledikten sonra çocukların davranışlarını inceledi. Deneyin farklı varyasyonları vardır. En […]

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Gerçekçi Çatışma Teorisi; Soyguncular Mağarası Deneyi

Gerçekçi çatışma teorisi (RCT olarak da bilinir), sınırlı kaynaklar üzerindeki çelişen hedefler ve rekabetin bir sonucu olarak gruplar arası düşmanlığın nasıl ortaya çıkabileceğini açıklamakta ve ayrıca gruplar arası düşmanlığa eşlik eden dış gruba karşı önyargı ve ayrımcılık duyguları için bir açıklama sunmaktadır. Gruplar para, siyasi güç, askeri koruma veya sosyal statü gibi gerçek veya algılanan […]

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Psikoloji Tarihinin Kara Lekesi; Stanford Hapishane Deneyi

Stanford hapishane deneyi, mahkûm veya gardiyan olmanın psikolojik etkileriyle ilgili bir incelemeydi. Deney Stanford Üniversitesi’nde psikolog olan Philip Zimbardo liderliğindeki bir grup araştırmacı tarafından 1971’de yapıldı. Yetmiş kişi arasından yirmi dört lisans öğrencisi gardiyan ya da mahkûm rollerini oynamak üzere seçildiler. Seçilen öğrenciler Stanford psikoloji binasının bodrum katındaki sahte hapishaneye yerleştirildiler. Philip Zimbardo, Stanford Üniversitesi’nin […]

Genel Psikoloji Psikolojik Deneyler

Otorite ile Vicdan İlişkisi Üzerine Dehşet Verici Bir Araştırma; Stanley Milgram Deneyi

Yale Üniversitesi Psikoloğu Stanley Milgram tarafından uygulanmış ve oldukça çarpıcı sonuçlar doğurmuş bir deneydir. Milgram’ı bu araştırmaya iten olay Nazi Almanyası’nda görev yapmış Adolf Eichmann’ın ( görev adı altında nitelendirerek) savaş suçlusu olmasıdır.         Kişinin belli bir eylemi yanlış olduğunun bilincinde olsa dahi, görev bilinciyle yerine getirmesi psikolojik açıdan oldukça dikkat çeken bir konudur. Deney ilk kez […]