Genel

Uluslararası Şifalı Su Kaynakları Araştırma Merkezi Tarafından Dünyanın En Kaliteli Termal Suyu Seçilen Haymana Kaplıcaları

Dünyada sağlık turizminin önemi giderek artıyor. Sağlık turizminin önemli dallarından biri olan kaplıcalara da sıkça ziyaret edilen yerlerin başında geliyor. Türkiye’de coğrafi yapısı ve iklimi dolayısıyla çok sayıda kaplıca bulunduruyor. Her yıl ülkemizde çok sayıda ziyaretçi geliyor. Araştırmalara göre, kaynak zenginliği açısından Türkiye, dünyadaki ilk 7 ülke arasında yer alıyor. Bir bakıma Türkiye termal turizmin cenneti olarak adlandırılıyor.

Ülkemiz termal sularının, hem debi ve sıcaklıkları hem de çeşitli fiziksel ve kimyasal özellikleriyle Avrupa’daki termal sulardan daha üstün nitelikler taşıyor. Eriyik maden değeri açısından yüksek, kükürt, radon ve tuz bakımından da zengin. Anadolu’da tarihe dayanan özellikleri ile halk arasında sayfiye kültürü durumuna gelen jeotermal merkezlerin bazılarında uygun iklim koşullarının etkisi ile kür mevsimi 200 güne kadar çıkabiliyor.

Haymana Kaplıcalarının Jeolojisi

Haymana Formasyonu, Kumtaşı ve şeyl ardalanmasından oluşan fliş fasiyesindeki birim Alagöz köyünün kuzeyinde ve Beyobası köyü civarında ve ayrıca Haymana ilçesi ve çevresinde geniş bir alanda yüzeylenmektedir. Gri-yeşil rengi ile kolaylıkla ayırt edilen birime ait kumtaşları ise gri renkli, ince-orta tabakalı olup iyi çimentolanmıştır. Yeşilimsi gri renkte gözlenen şeyller ise ince tabakalıdır. Alt dokanağı Elmalı formasyonu ile üst dokanağı da Beyobası formasyonu ile geçişlidir. Ünalan vd.(1976) tarafından tip kesit yerinde formasyonun kalınlığı 1842 m olarak ölçülmüştür. Değişik araştırmacılar tarafından yapılan çalışmalarda birimin yaşı Üst Kretase olarak belirlenmiştir.

Kaplıcalar, alt Eosenin sınırlarıyla çevrilmiş yaygın fliş fasiyesli arazide yer almıştır. Haymana’ nın kuzeyindeki formasyon sınırlarında fay ve bindirmelere rastlanır. kaplıcanın kuzeybatısındaki neojen ve kısmen volkanik sahreler ara tabakalı olarak görülür.

Haymana Kaplıcaları Tarihçesi

Haymana ilçesi geçmiş dönemden bu yana Hitit, Frig, Lidya, Eti, Galat, Roma, Selçuklu ve Osmanlı medeniyetlerine ev sahipliği yapmış bir alan olup, tarihte “Kral Yolu” olarak bilinen ticaret yolu içerisinde kendine yer bulmuştur.

Haymana‟da bulunan sıcak suların kullanımı ile ilgili olarak ilk kullanımın Hititler dönemine ait olduğu, bölgede Hititlerin en önemli kalıntısı olan Gavur Kalesinde kullanılan Horasan harcı olarak bilinen inşaat malzemesinin sıcak suyun bulunduğu alanda kullanılmış olmasıdır. Bu alanda Hititler bu harçla bir havuz yapıp sıcak suyu burada toplamışlardır. Hititler bu alanda kadın ve erkekler için ayrı iki havuzun dışında tek kişilik küvetlerde yapmışlardır.

Haymana‟nın sahip olduğu bu zenginliği sadece Hititler değil sırasıyla Frigler, Galatlar ve Romalılarda kullanmıştır. Galatlar zamanında bu bölge sıcak su kaynağı anlamına gelen “Galatia Salutaris” olarak isimlendirilmiştir. Romalılar ise bu sahip olunan tesisleri büyütüp geliştirmiş havuzların bazılarının üzerini kapatmış ve aynı anda daha fazla insanın faydalanabileceği şekilde tesisleri geliştirmiştir. Araştırmalara göre, tarih boyunca bölgeye yerleşenlerin suyunun şifasından yararlandığı Haymana, MÖ 25 yıllarında Romalıların şifa ve güzellik merkezi olarak kullanılmış. Bunun dışında suyun kaynağının bulunduğu alandan başka bir yere suyu taşıyıp daha uygun gördükleri konumda yeni tesisler inşa etmişlerdir.

Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde yeni eklentiler yapılmış ve özellikle Osmanlı döneminde Osmanlı mimarisine uygun şekilde yeniden restore edilerek yeni eklentiler inşa edilmiştir. Bu sayede Haymana kaplıcaları inşa edildiği ilk günden Osmanlı dönemine kadar önemini hep korumuş ve şifa kaynağı olmaya devam etmiştir. Osmanlının son dönemleri ve cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren zaman zaman bölge sakinlerinden kullanılan yerleri tadilat yapanlar olsa da bilinen ilk büyük tadilatı 1929 yılında dönemin belediye başkanı olan Bekir Fahri Daldaloğlu yaptırmıştır. 1990 yılından önce yalnızca bir tane hamam kültürüne uygun tesis bulunurken bu dönemde yine dönemin belediye başkanı Mustafa NAMAL ilk ciddi yatırımların yapılmasını sağlamıştır.

Haymana Kaplıcaları

Uluslararası şifalı Su Kaynakları Araştırma Merkezi‟nin 30 ülkeyi kapsayan araştırmaları sonucunda Haymana‟nın kaplıca suyu insan sağlığına faydası açısından dünyadaki en kaliteli kaplıca suyu olarak tespit edilmiştir. Atom Enerji Kurumu, İstanbul Üniversitesi ve Hıfzıssıhha Kurumu bu araştırmalara katılmışlardır. Daha önce Fransa‟nın Allier iline bağlı Vichy kasabasında bulunan kaplıca dünyadaki en kaliteli kaplıca suyu olarak bilinirken bu unvan artık Haymana‟ya aittir.

İlçe merkezinin ortasından çıkan kaplıca suyu borular vasıtasıyla otellere ve diğer tesislere gönderilir. Dağıtım ve ücretlendirme konusunda yetkili mercii Haymana Belediyesi‟dir. Çıkış sıcaklığı 44,5 °C‟dir. Bu sıcaklık tedavinin uygulanması için uygun bir sıcaklıktır. Bazı kaplıca suları daha düşük ya da daha yüksek sıcaklıklarda yeryüzüne çıkmaktadırlar ve kullanılabilir hale gelmesi için ısıtılması ya da soğutulması gerekmektedir.

Haymana kaplıca sularının bu tarz bir işleme tabi tutulmasına gerek duyulmaz. Bu kaynağın debisi 4.8 lt/sn‟dir. Bu debi geçmiş dönemler için yeterli olsa da bugün ki turist potansiyeli, var olan tesis sayısı değerlendirildiğinde tüketimin artmasına bağlı olarak ilerleyen süreçte yetersiz kalacağı düşünülmektedir. Bu kaplıca suyunun Ph değeri 6.8 dolaylarındadır ve çıkan bu su asidik özellik gösterir. İçmeye uygun suların genel olarak Ph değerleri 7‟nin üzerindedir. Haymana kaplıca suyu bu değerlerin çok altında değildir. Bunların dışında insan sağlığına faydalı birçok minerali içerisinde barındırır. Kaplıca suyu; kalsiyum, sodyum ve magnezyumca zengindir. Bunların dışında daha birçok mineral bulundurur.

Haymana Kaplıcalarına nasıl gidilir?

Anadolu’daki ilk şifa kaynaklarından biri sayılan Haymana kaplıcaları, bölgenin keşfedilmiş en eski su, içme ve tedavi kaynaklarındandır. Tarihi Kral Yolu denilen ve birçok kavmin, medeniyetin kullandığı düşünülen bu bölge günümüze kadar restorasyonlardan geçmiş ve son haliyle hizmete sunulmuştur.

Hem banyosu yapıldığında hem de içildiğinde halk arasında sıklıkla karşılaşılan birçok hastalığa iyi geldiği ve tedavi edici özelliğe sahip olduğu bilinmektedir.

Haymana‟da belediyenin işlettiği 3 tane termal tesis vardır. Bu tesisler; Seyran Kaplıcası, Medrese Kaplıcası ve Cimcime Sultan Hamamı ile birlikte bulunan Cimcime Sultan Termal otelidir. Bunun dışında özel teşebbüse ait 9 tane daha termal işletme vardır. Bunun dışında da son dönemde Türkiye‟de kaplıca turizminin kullanımının arttırılması sağlamak amacıyla geliştirilen devre mülk sistemine uygun Haymana‟da da Çağ Hayme Sultan Termal Devre Mülkleri adında tesis bulunmaktadır. Haymana‟yı ziyaret eden toplam ziyaretçi sayısına dair kesin bir bilgi yoktur. Günübirlik gelenlerin kaydının yapılmaması ve düzenli bir sistemin mevcut olmaması ilçedeki yetkililer ve bu sektörün içerisinde yer alanlarla ancak tahmin yürütülerek bir yılda Haymana‟yı ziyaret eden kişi sayısının 150.000-200.000 arasında olduğu düşünülmektedir.

Haymana Kaplıcalarının Sağlık açısından Faydaları

 

Uluslararası Şifa Su Kaynakları Araştırma Merkezinin verilerine göre bu kaynaklar yoğun ve zengin maden suyu kültürüne sahiptir. İçme kürleri; mide ve bağırsak rahatsızlıkları, safra kesesi, pankreas, karaciğer gibi hastalıkların tedavilerinde olumlu yönde etkiler sağlamıştır. Banyo seansları sonrasında romatizmal ve iltihaplı eklem ağrılarına, kronik bel ağrılarına, devamında tendon ve bilek ödemlerine iyi geldiği kanıtlanmıştır.

Dünyanın en kaliteli termal suyu olan Haymana termal suyu, pek çok faydasının yanı sıra ciltte yaşlanmayı geciktirme özelliği ile dikkati çekiyor. En önemli geliri termal sularına gelen turizm olan Haymana’da 2 bin kişilik termal yatak kapasitesi bulunuyor. Ayrıca fizik tedavi merkezleri de bulunan ilçe bugünlerde “anti-aging” ve “wellness” turizmi için de ilgi odağı haline geldi.

Hem içilerek, hem de banyo kürü ile şifa veren Haymana suyunun bileşimi, bikarbonat, kalsiyum, sodyum, magnezyum ve karbondioksitten oluşuyor. Haymana termal suyu, cildi gençleştirici, yaşlılık geciktirici özelliğinin yanı sıra romatizma, kalp ve kan dolaşımı, nevralji, solunum yolu, kadın hastalıkları, sinirsel ve kas yorgunluğu hastalıklarına iyi geliyor, içildiği takdirde mide, karaciğer, safra kesesi ve pankreas üzerinde olumlu etki yapıyor.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.